Nhà hát Opera Thủ Thiêm: Từ Ý tưởng đến Hiện thực và Tương lai Phát triển

Nhà hát Giao hưởng, Nhạc và Vũ kịch Thủ Thiêm: Một tầm nhìn nghệ thuật

Dự án Nhà hát Giao hưởng, Nhạc và Vũ kịch Thủ Thiêm được kỳ vọng sẽ trở thành một trung tâm văn hóa nghệ thuật đẳng cấp quốc tế, góp phần nâng tầm vị thế của TP.HCM trên bản đồ nghệ thuật khu vực và thế giới. Công trình này không chỉ là nơi biểu diễn các loại hình nghệ thuật hàn lâm như nhạc giao hưởng, nhạc kịch, vũ kịch mà còn đa dụng, có thể tổ chức các hoạt động đào tạo, triển lãm chuyên ngành, hội nghị và hội thảo.

Vị trí đắc địa tại Ô 1.21, khu chức năng số 1 Thủ Thiêm, Đường ven sông Nguyễn Thiện Thành, với diện tích lô đất xây dựng bảo tàng Thủ Thiêm khoảng 10.031 m2, và chiều cao dự kiến lên đến 10 tầng, nhà hát hứa hẹn sẽ là một điểm nhấn kiến trúc ấn tượng.

Phương án thiết kế "Con Sò" độc đáo cho Nhà hát Opera Thủ Thiêm

Thiết kế đề xuất theo hình khối "Con Sò" không chỉ mang tính thẩm mỹ cao, tạo điểm nhấn không gian đặc biệt khi nhìn từ Quảng trường Mê Linh, Quận 1, mà còn thể hiện sự phân bố rõ ràng của các khu chức năng bên trong. Hình dáng này cho phép nhà hát có thể chia không gian cho các hoạt động đa năng, đáp ứng nhiều loại chương trình và sự kiện với quy mô khác nhau.

Công trình được phát triển thành 3 khối riêng biệt từ phía sau hướng về cầu Thủ Thiêm, nơi tập trung các nhà xưởng và công trình hỗ trợ. Ba khối này bao gồm:

• Cánh dành cho diễn tập và huấn luyện.
• Cánh nhà hát đa chức năng.
• Cánh đại khán phòng.

Ngoài ra, các khu vực chức năng công cộng bên ngoài tòa nhà cũng được bố trí hợp lý để thu hút công chúng tham quan vào ban ngày và sau các buổi biểu diễn, bao gồm con đường trải nghiệm, sân khấu ngoài trời và quảng trường sông.

Hành trình phát triển và những thay đổi về chủ trương đầu tư

Dự án Nhà hát Giao hưởng, Nhạc và Vũ kịch Thủ Thiêm (còn gọi là nhà hát Thủ Thiêm) đã trải qua nhiều giai đoạn phát triển và điều chỉnh chủ trương đầu tư. Ban đầu, dự án được HĐND TP.HCM thông qua chủ trương đầu tư từ năm 2018 với tổng vốn hơn 1.500 tỷ đồng, dự kiến thực hiện trong giai đoạn 2018 - 2022. Đến năm 2021, các đơn vị đề xuất tăng vốn lên 2.000 tỷ đồng và điều chỉnh thời gian thực hiện đến năm 2024.

Tuy nhiên, do ảnh hưởng của đại dịch Covid-19 và các yếu tố khác, TP.HCM đã quyết định tạm dừng đầu tư dự án vào năm 2022. Đến đầu năm 2025, UBND TP.HCM xin ý kiến Bộ Xây dựng về chỉ tiêu quy hoạch kiến trúc, trong đó đề xuất điều chỉnh diện tích và mật độ xây dựng để đảm bảo nhà hát có 1.700 chỗ ngồi.

Nguyên nhân chính dẫn đến việc dừng chủ trương đầu tư từ nguồn vốn công được UBND TP.HCM nêu rõ là Ban Chấp hành Đảng bộ TP.HCM đã đồng ý chủ trương đầu tư dự án Trung tâm chính trị - hành chính và khu công viên cây xanh hồ trung tâm theo phương thức đối tác công - tư (PPP). Tập thể Thường trực UBND TP.HCM cũng thống nhất chủ trương dừng thực hiện dự án Nhà hát Giao hưởng, Nhạc và Vũ kịch từ nguồn vốn đầu tư công để chuyển sang nghiên cứu theo phương thức PPP.

Hướng tới phương thức đối tác công tư (PPP) cho nhà hát opera

Việc chuyển đổi sang hình thức đối tác công tư (PPP) được đánh giá là phù hợp với định hướng thu hút đầu tư tư nhân, giúp giảm áp lực lên ngân sách nhà nước. Hiện có nhà đầu tư đã đề xuất đầu tư dự án xây dựng Nhà hát Giao hưởng, Nhạc và Vũ kịch theo phương thức này. UBND TP.HCM nhận định rằng, với hình thức đầu tư PPP, tổng mức đầu tư dự kiến có thể lớn hơn, thời gian thực hiện nhanh hơn, góp phần sớm đưa công trình vào hoạt động.

Quyết định dừng chủ trương đầu tư dự án theo hình thức đầu tư công là cần thiết để tránh trùng lắp và tạo cơ sở pháp lý vững chắc cho việc kêu gọi vốn tư nhân. Sự thay đổi này không chỉ giúp tối ưu hóa nguồn lực mà còn đảm bảo sự phát triển bền vững cho các dự án văn hóa trọng điểm của thành phố.

Nhà hát opera thủ thiêm chốt phương án thiết kế được mong đợi sẽ mang đến một công trình kiến trúc biểu tượng, phục vụ nhu cầu thụ hưởng văn hóa ngày càng tăng của người dân, đồng thời khẳng định vị thế của một đô thị hiện đại và năng động.